Cukrzyca to jedna z najczęstszych chorób naszych czasów – dotyka ponad 420 milionów ludzi na całym świecie, z czego u ponad jednej trzeciej nie została jeszcze zdiagnozowana. Choć choroba staje się coraz bardziej powszechna i przez to „oswajana” społecznie, nie można jej bagatelizować. Cukrzyca niesie bowiem za sobą ryzyko groźnych powikłań – jednym z nich jest retinopatia cukrzycowa. Co to za schorzenie i dlaczego warto się nim przejmować?
Jak cukrzyca wpływa na wzrok?
Na pierwszy rzut oka może się wydawać, że choroba metaboliczna, jaką jest cukrzyca, nie ma nic wspólnego z oczami. W rzeczywistości jednak przewlekła hiperglikemia (czyli podwyższony poziom glukozy we krwi) uszkadza drobne naczynia krwionośne – również te w siatkówce oka. Skutkiem tego jest jej niedotlenienie, pojawiają się przesięki i krwotoki, co prowadzi do pogorszenia widzenia, a w skrajnych przypadkach – do jego całkowitej utraty.
Retinopatia cukrzycowa może również zwiększać ryzyko rozwoju jaskry i zaćmy. To powikłanie, które rozwija się powoli, często bezobjawowo, dlatego tak ważne jest regularne badanie wzroku u diabetyków.
Objawy retinopatii cukrzycowej – na co zwrócić uwagę?
Wczesne stadium choroby zwykle nie boli i może przebiegać bezobjawowo. Typowe symptomy, które powinny nas zaniepokoić, to:
- pogorszenie widzenia po zmroku,
- spadek ostrości wzroku,
- pojawianie się „mroczków” przed oczami.
Wiele osób dowiaduje się o chorobie dopiero podczas kontrolnego badania okulistycznego. Gdy objawy stają się wyraźne, choroba często jest już mocno zaawansowana. W skrajnych przypadkach kończy się całkowitą utratą wzroku – dlatego tak ważne są regularne wizyty u okulisty i kontrolowanie poziomu cukru we krwi.
Jak diagnozować retinopatię cukrzycową?
Podstawowym badaniem jest wziernikowanie dna oka z oceną tarczy nerwu wzrokowego. Lekarze mogą również wykonać:
- badanie komórek zwojowych GCC (pomocne także w diagnozowaniu jaskry),
- USG oka,
- pomiar ciśnienia wewnątrzgałkowego (tonometria),
- angiografię fluoresceinową,
- ocenę warstw siatkówki.
Dzięki tym metodom możliwe jest wykrycie zmian na bardzo wczesnym etapie, zanim pojawią się widoczne objawy.
Jak dbać o oczy przy cukrzycy?
Zmiany w narządzie wzroku mogą długo nie dawać o sobie znać. Dlatego osoby z cukrzycą powinny szczególnie dbać o profilaktykę – retinopatii nie wolno lekceważyć, bo jej ryzyko rośnie wraz z czasem trwania choroby.
Podstawą profilaktyki jest zdrowy styl życia:
- regularna aktywność fizyczna,
- zbilansowana dieta,
- rezygnacja z palenia papierosów,
- kontrola poziomu glukozy we krwi.
Zaniedbanie tych elementów sprzyja rozwojowi groźnych powikłań, takich jak obrzęk plamki czy nieprawidłowa proliferacja naczyń krwionośnych w oku, które mogą prowadzić do utraty wzroku.
Leczenie retinopatii cukrzycowej – co oferuje współczesna medycyna?
Jednym z najczęściej stosowanych zabiegów jest laseroterapia siatkówki. Zabieg ten usuwa niedokrwione fragmenty siatkówki, zmniejszając ryzyko dalszego pogorszenia wzroku. Jest krótki, bezbolesny i wykonywany w trybie chirurgii jednego dnia.
Inne metody leczenia to:
- zastrzyki do ciała szklistego (leki anty-VEGF),
- witrektomia (chirurgiczne usunięcie ciała szklistego) – stosowana w zaawansowanych przypadkach.
Choć możliwości leczenia są dziś coraz lepsze, wciąż najważniejsze pozostaje zapobieganie. Duże znaczenie ma utrzymywanie prawidłowego ciśnienia tętniczego, poziomu lipidów i glukozy we krwi. Dbałość o te parametry to nie tylko sposób na ochronę wzroku, ale też realna poprawa jakości życia.
Partnerem merytorycznym jest https://opticakrakow.pl/
